یزدفردا

به گزارش یزدفردا؛ کتاب «شما کی هستید موسیو گورجیف؟» نوشته رنه زوبر است که سعید خانجانی‌نژاد آن را در ۷۶ صفحه ترجمه و نشر فرهنگ ایلیا در قطع رقعی با جلد شومیز و قیمت ۱۵۰ هزار تومان منتشر و روانه بازار کرده است.

گئورگ گورجیف متفکری است که در سال ۱۸۸۶ در الکساندروپل (گیومری، ارمنستان امروز) از مادری ارمنی و پدری یونانی به دنیا آمد. آموزه عملی او «کار» نام داشت که به نام «راه چهارم» هم مشهور است. او در زمان زندگیش روش‌ها و دست‌مایه‌های متفاوتی را به کار می‌برد که ملاقات، موسیقی، حرکات (رقص مقدس)، نوشته، سخنرانی و شکل‌های نوآورانه‌ای از کار گروهی و فردی را دربرمی‌گرفت و در همین راستا برای آموزش «کار» کلاس‌هایی در کشورهای مختلف جهان بنا نهاد.

«ملاقات با مردمان برجسته» نوشته گورجیف با ترجمه رؤیا منجم، زندگینامه خودنوشت گورجیف است و پیتر بروک کارگردان معروف و ماندگار تاریخ تئاتر و سینما با اقتباس از این اثر فیلمی به همین نام ساخته است. او کتاب دیگری نیز با عنوان «ملاقات‌های زمان جنگ» دارد که رویا منجم به فارسی برگردان شده است.

در معرفی کوتاهی که از کتاب « شما کی هستید موسیو گورجیف؟» آمده، نوشته شده است: رنه زوبر ذاتاً نویسنده‌ای داستان‌گوست. این ویژگی او را قادر ساخت تا آن‌چه را که با چشمِ بصیرت می‌دید، به سمع و نظر دیگران برساند. موضوع کتاب او نیز داستانی است. زوبر آن‌چه را که باید می‌گفت، فقط از دریچۀ نوشتار تمثیلی چندسطحیِ گورجیف- همه و همه چیز، ملاقات با مردمان برجسته و غیره به نگارش درنمی‌آورد، بلکه هرکجا لازم است با ایما و اشاره، قصه‌پردازی، بدیهه‌سرایی و سکوتِ معناداری که بیش از هر کلامی حرف برای گفتن دارد، دوپهلو می‌نویسد. رنه زوبر می‌پرسد شما کی هستید آقای گورجیف؟ اما کتاب به روشنی نشان می‌دهد که او این پرسش را به شکلی مشابه از خود نیز می‌پرسد اما نمی‌گذارد به پاسخی دربارۀ اجداد، شجره‌نامه و آشنایان گورجیف منتج شود.

از منظر تمثیلی می‌توان گفت که آموزۀ گورجیف نوعی گره‌گشایی بوده و با کشف و آشکارسازیِ اسرار نهان ارتباطی ندارد. نوای شیپور او همچنان طنین‌انداز و شگونِ آن مستلزم ارزیابی بیشتر است. اما به‌طور حتم می‌توان گفت که او نه دست از پیکار روانی برداشت و نه شمشیرش را لحظه‌ای به زمین نهاد.

کتاب دیگری که توسط سعید خانجانی نژاد ترجمه شده، «پس از ده سال» است که ویکتوریا جی.بارنت نوشته و نشر فرهنگ ایلیا در ۶۴ صفحه منتشر کرده و با قیمت ۱۳۰ هزار تومان در دسترس علاقمندان قرار داده است.

عنوان فرعی این کتاب « دیتریش بونهوفر و زمانۀ ما» است؛ بونهوفر فیلسوف، الهی‌دان و متکلم، کشیش پروتستان و اندیشمند ضد نازی است که آثاری درباره نقش مسیحیت در دنیای سکولار دارد. ظهور حزب نازی، به قدرت رسیدن و جنگ افروزی آن ها، تنگنایی دشوار برای مردم اروپا و آلمان به وجود آورده بود. کلیساهای آلمان در این دوره با آزمونی دشوار روبه رو شدند و کارنامه کلیساهای پروتستان آلمان در این دوره جالب توجه است؛ در کلیسای پروتستان جنبش های مسیحیان ژرمن و کلیسای معترف ظهور کردند که به ترتیب به حمایت و مخالفت با رژیم نازی پرداختند. متألهانی ازجمله دیتریش بونهوفر تلاش کردند موانع الهیاتی یا سوءبرداشت ها از مسیحیت در راه مبارزه با حاکمان ستمگر را برطرف نمایند.

کتاب با نگاهی موجز و میانه‌رو به شرح سرگذشت آلمانی‌ها در دوران سلطه سوسیالیسم ملی‌گرا می‌پردازد و ویکتوریا جی. بارنت از اهمیت «پس از ده سال» در زمان بونهوفر و زمانه‌ حاضر سخن گفته است.

در معرفی کوتاهی که از کتاب «پس از ده سال» آمده، نوشته شده است: چگونه می‌توان نشانه‌های زمانه را بازخوانی کرد؟ مقاومت به چه معناست؟ دیتریش بونهوفر به جایگاهی نمادین دست یافته که مبارزه و مقاومت در برابر استبداد و فاشیسم و فعالیت وفادارانه به عنوان یک شخصیت متعهد مذهبی و سیاسی را نمایندگی می‌کند. آثار و مشاهدات بونهوفر بیش از هر زمانی موضوعیت دارند. برای نمونه می‌توان به مقاله‌ای اشاره کرد که بونهوفر در سال ۱۹۴۲ به نگارش در آورده است.

سعید خانجانی‌نژاد مترجم پرکاری است که «پرواز از شوروی» نوشته داتو توراشویلی و «حرف‌های عجیب و غریبی که مشتری‌ها در کتابفروشی‌ها می‌زنند» نوشته جن کمبل را ترجمه و «آسمان درون» و «چشم‌هایش پرنده دارد» را به نگارش درآورده است.