یزدفردا "*دکتر معصومه خسروی "استفاده از تمرینات چی گونگ، جهت ارتقای سطح تندرستی، کاربرد رو به رشدی در سطح جهان دارد. از طرفی دیگر، سلامت و بهزیستی روانی که یکی از جنبه های مفهوم کلی سلامت است و معنایش قدرت آرام زیستن و با خود و دیگران در آرامش بودن، آگاهی از درون و احساسات خود، قدرت تصمیم گیری در بحران ها و مقابله موفق با فشارهای روانی است، با تمرینات چی گونگ افزایش یافته و اضطراب و افسردگی افراد کاهش می یابد.
پژوهش ها نشان می دهند تمرینات چی گونگ می تواند در موارد درمانی همچون متعادل کردن سیستم زندگی و خواب در افراد کهنسال و یا ناتوان، سیستم ایمنی، و بیماری پارکینسون تاثیر داشته باشد. علاوه بر آن، اثربخشی تمرینات چی گونگ بر اختلالات روانی همچون افسردگی، خستگی و اضطراب، بهبود سلامت کیفیت زندگی و کاهش سطوح هورمون های استرس، و دردها و حتی نگرشهای ذهنی نیز به تایید رسیده است.
تجربه افرادي که تمرينات چي گونگ را انجام ميدهند نشان ميدهد که دچار تحولاتي عميق در ذهن و جسم خود شده و احساس تغيير و کسب آرامش ميکنند. درک آنان از زندگي و حيات عميق تر گشته و احساس شادابی ميکنند. چنانچه اين تمرينات علاوه بر انجام حرکات آرام فيزيکي، شامل پيروي از اصول اخلاقي و معنوي نيز باشند، بهتر ميتواند سلامت ذهن و جسم و طولاني شدن عمر را تضمين کند.
مردم چين مشهورند که دارای اسراري باستاني هستند که به آنها کمک ميکند جوان تر بمانند، بیشتر عمر کنند، و دارای خرد و معرفت شوند. از این رو، وقتي در حدود 23 سال پیش يک روش چي گونگ به نام فالون گونگ در آنجا معرفي شد، بسرعت در سراسر چين معروفيت و عموميت پيدا کرد. اين تمرین داراي چهار تمرین ایستاده و يک تمرين مديتيشن نشسته است و همچنين نیاز دارد که تمرین کنندگان آن به طور مستمر بکوشند تا زندگيشان را بر اساس پيروي از سه اصل حقيقت، نيکخواهي و بردباري، پيش ببرند. اکثر افرادي که اين روش را تمرين ميکنند گزارش دادهاند که با انجام اين تمرين و پيروي از اصول آن در زندگي، از استرس رهايي يافته، خواب آنان بهتر شده و احساس سبکي و انرژي بیشتری در جسم خود کردهاند و خلق و خوي شادتري نيز يافتهاند. آنان به طور طبيعي و مستمر، نگرانيهايشان کم شده و از استرس رها ميشوند و نوعي زندگي با معنا و عميق معنوي را تجربه ميکنند. اين تمرين هم اکنون به طور گستردهاي در بيش از 100 کشور دنيا تمرين ميشود و در چين نيز علي رغم ممنوعيت و آزار و اذيت طولاني مدت آن توسط حزب کمونيست چين، همچنان ادامه دارد. اين تمرين همچنین در گشودن کانال هاي انرژي نيز بسيار موثر است. 
پژوهش ها تاثیرات مثبت این تمرین را بر سلامت جسمی و روانی را گزارش دادهاند. به طوری که با این تمرین نیروی انقباضی سلولهای قلب افزایش یافته، و همچنین ظرفیت زندگی گلبول های سفید خون و سلول های میکروب خوار کوچک تمرین کنندگان افزایش مییابد. پژوهشی نیز نشان داد این تمرین بر بیماریهای هپاتیت نوع B، بیخوابی، انواع آلرژیها، خستگی مزمن، عوارض سلامتی ناشی از طحال پاره شده، مشکلات پوستی، پولیپ بینی، سر دردهای میگرنی، نیز موثر است و به طور قابل ملاحظه ای به کاهش استرس روانی تمرین کنندگان، بهبود و رشد سلامتی جسمی و روحی آنان، شفای بیماری ها، افزایش و ارتقاء سطح اخلاقی و ذهنی و توسعه ظرفیت و هوش انسان کمک می کند.
در سال های اخیر تحقیقات گسترده ای بر کنترل برخی بیماری های ذهنی و فیزیکی با استفاده از مدیتیشن و اثرات آن بر ذهن صورت گرفته است. یکی از اختلالات ذهنی که مدیتیشن می تواند در کاهش آن اثر بگذارد، اضطراب است. اضطراب، یک احساس دلواپسی منتشر، بسیار ناخوشایند، و اغلب مبهم است که با یک یا چند احساس جسمی مثل تپش قلب، تعریق، سردرد، یا میل جبری ناگهانی برای دفع ادرار، بی قراری، و میل به حرکت، همراه می شود. تکنیک های مراقبه در ایجاد و حفظ تعادل و سلامت بین تمام جنبه های جسمی و ذهنی موثر است و از آن معمولا به عنوان یک روش کمک درمانی استفاده می شود، و به عنوان روشی برای مدیریت برخی بیماری های روان پزشکی نظیر افسردگی، اضطراب و حفظ سلامت، نیز مورد توجه قرار گرفته است. تحقیقات اخیر نشان داده است که از نظر فیزیولوژیکی، مدیتیشن موجب کاهش فعالیت متابولیسم بدن می شود، ائتلاف و نظم را در عملکرد مغز بالا می برد و جریان خون مغزی را افزایش می دهد.
همچنین تمرین مدیتیشن می تواند خلق و خوی مثبت افراد را زیاد کرده و در تغییرات هیجانی بدن و مسائل مرتبط با ارتباطات انسانها موثر واقع شود. هنگام مدیتیشن، آرامش فیزیکی و ذهنی حاصل میشود که دارای اثرات فیزیکی نظیر افزایش فعالیت آلفا ، افزایش مقاومت پوستی، کاهش نرخ تنفس و مصرف اکسیژن، کاهش سطوح لاکتیک شریانی و کاهش فعالیت سمپاتیک میباشد. مدیتیشن با ذهن آگاه، می تواند با بهزیستی روانی افراد، بویژه در کاهش علائم افسردگی و افزایش خود کنترلی رفتاری افراد مرتبط باشد.
در مدیتیشن با ذهن آگاه و آرام که سعی می شود ذهن خالی از افکار شود، در متابولیسم اکسیژن تاثیر گذاشته و جریان خون را در مغز افزایش و ضربان قلب را ملایم تر می کند. ذهن آرام بدون دنبال کردن شدید و با استرس خواسته های دنیوی، کمک می کند تا بار فشارهای روانی تمرین کنندگان کاسته شود و این امر در کاهش پریشانی های هیجانی آنان تاثیر دارد. از طرفی دیگر در تمرین فالون گونگ، تاکید روی پیروی کردن از اصول حقیقت نیکخواهی و بردباری در زندگی روزمره می باشد، و رعایت این اصول خود از فشارهای استرس زای روزانه می کاهد. افزایش انرژی و ریلکس شدن و ذهن آگاه و روشن داشتن در نتیجه انجام این تمرین، موجب افزایش و بهبود سلامت بدن و ذهن می شود. انجام مدیتیشن کمک می کند تا خستگی و اضطراب کم شده و کیفیت زندگی بهبود یابد و توانایی ذهنی بهبود یابد. بخصوص مدیتیشن با ذهن آگاه و بیدار و آرام که در تمرین فالون گونگ انجام می شود، می تواند موجب شود تمرین کنندگان مهارت کنترل استرس در رویاروی با مشکلات روزمره پیدا کنند و توانایی حل مساله و سبک های مقابله ای آنان بهبود یابد.
استادیار دانشگاه سمنان، دکترای روانشناسی، با بیش از 15 سال سابقه تدریس و پژوهش دانشگاهی