حدود ۱۰ سال پیش بود که صحبت‌هایی درباره‌ی مالکیت بنیاد مستضعفان بر نیاوران و سعدآباد مطرح و حتی پیگیری‌هایی نیز انجام شد؛ تا اوایل سال ۹۲ که بار دیگر سر صحبت در این زمینه باز و جلسات دادگاهی نیز برگزار شدند، اما با مسکوت ماندن ماجرا، به نظر می‌رسید بار دیگر پرونده بدون نتیجه به حال خود رها شده است، تا این‌که از حدود یک ماه پیش پیش دوباره خبرهایی از تلاش‌های مجدد بنیاد مستضعفان برای گرفتن حق مالکیت دو مجموعه‌ی فرهنگی - تاریخی نیاوران و سعدآباد منتشر شدند. به گزارش پایگاه خبری یزد فردا به نقل از ایسنا، واکنش‌هایی که پس از انتشار این خبر به وجود آمد، از معاون میراث فرهنگی تا معماران و دیگر مسئولان حوزه‌ی شهری و حتی معاونت ریاست جمهوری، همگی تا امروز یک پاسخ داشته‌اند: «بنیاد مستضعفان نمی‌تواند ادعای مالکیت کاخ‌ها را داشته باشد.» حسین رایتی مقدم، مدیرکل اسبق حفظ و احیای بناها، بافت‌ها و محوطه‌های تاریخی در این زمینه به ایسنا گفت: ادعای بنیاد مستضعفان درباره مالکیت مجموعه‌های فرهنگی تاریخی نیاوران و سعدآباد در حقیقت توهین به مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی است. اوتاکید کرد: قانون همه‌چیز را مشخص کرده است، بنابراین بر اساس مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی این دو مجموعه فرهنگی تاریخی در اوایل انقلاب به وزارت آموزش عالی و سپس به میراث فرهنگی سپرده‌شده است. وی از سوی دیگر به مصوبه شورای عالی انقلاب اشاره کرد و گفت: این مصوبه نیز برای همه‌چیز تعیین تکلیف کرده و وضعیت کاملاً مشخص است، بنابراین بنیاد مستضعفان نباید در این‌باره ادعایی داشته باشد، چراکه این ادعا توهین به مصوبه شورای انقلاب تلقی می‌شود. «رایتی» با اشاره به وضعیت کاخ شمس در کرج نیز بیان کرد: چندی پیش کاخ خواهر شاه مخلوع در کرج یعنی کاخ شمس که نخست در اختیار بنیاد مستضعفان و سپس به یک نهاد دیگر فروخته شد، بر اساس حکم دادگاه به سازمان میراث فرهنگی واگذار شد، حالا چگونه است که بنیاد مستضعفان درباره نیاوران و سعدآباد چنین ادعایی را مطرح می‌کند؟ این کارشناس پیشکسوت میراث فرهنگی ادامه داد: سازمان میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری با بهره‌گیری از توان تخصصی، مشورت با نخبگان و استفاده از ظرفیت‌های قانونی خود می‌تواند در برابر این ادعا ایستادگی کند. ادعای بنیاد مستضعفان هیچ جایگاهی ندارد هم‌چنین اکبر تقی‌زاده، یک پیشکسوت سازمان میراث‌فرهنگی در این زمینه به ایسنا گفت: ادعای بنیاد مستضعفان در رابطه با واگذاری مجموعه‌های فرهنگی تاریخی نیاوران و سعدآباد به این بنیاد هیچ جایگاهی ندارد. مدیرکل اسبق میراث فرهنگی آذربایجان شرقی و مجری طرح پردیسان اظهار کرد: بر اساس قانون و مصوبه شورای انقلاب مدیریت، حفظ و نگهداری از نیاوران و سعدآباد بر عهده سازمان میراث فرهنگی است بنابراین بنیاد مستضعفان نباید دراین‌باره ادعایی داشته باشد. او افزود: بر اساس این مصوبه شورای انقلاب حتی کاخ محل اقامت محمدرضا شاه در سوئیس نیز باید به میراث فرهنگی واگذار شود، چراکه این‌یک مکان فرهنگی است و باید مدیریت آن به سازمان تخصصی یعنی میراث فرهنگی واگذار شود. وی ادامه داد: نیاوران و سعدآباد دو مکان فرهنگی تاریخی مهم در پایتخت هستند و واگذاری آن‌ها به بنیاد مستضعفان اصلاً به مصلحت نیست. ......... بنیاد مستضعفان و جانبازان انقلاب اسلامی (به‌صورت کوتاه بنیاد مستضعفان یا بنیاد) موسسه‌ای در داخل حکومت جمهوری اسلامی ایران می‌باشد که از لحاظ حقوق نه موسسه‌ای دولتی محسوب می‌شود و نه شرکتی خصوصی؛ بلکه موسسه‌ای عمومی است که دولت اجازه دخالت در امور آن را ندارد و در قبال عملکردش تنها می‌بایست به مقام رهبری ایران پاسخگو باشد. این بنگاه بزرگ اقتصادی زمانی بعنوان بزرگترین ملاک ایران مطرح بوده است. تاریخچه این موسسه بنا به فرمان سید روح‌الله خمینی خطاب به شورای انقلاب در مورخ ۹ اسفند ۱۳۵۷ با اموال مصادره‌شده خانواده محمدرضا پهلوی، شاه سابق ایران، خانواده وابستگان آنها و برخی کارخانه‌داران و بازرگانان ایران با هدف کمک به فقرا و نیازمندان تأسیس و در تاریخ ۳ مرداد ماه ۱۳۵۸ تحت شماره ۱۹۸۳ در اداره کل ثبت شرکت‌ها بصورت غیرانتفاعی و دارای تابعیت ایرانی ثبت گردید و در تاریخ ۳ آذر ماه ۱۳۶۷ با صدور فرمانی از سوی رهبر وقت ایران، خطاب به نخست وزیر وقت، نام بنیاد مستضعفان به بنیاد جانبازان تغییر یافت و در تاریخ ۶ خرداد ۱۳۸۳ با موافقت رهبر ایران، ماموریت و سازمان امور جانبازان در پی ایجاد تشکیلات جدید تحت عنوان بنیاد شهید و امور ایثارگران به آن نهاد انتقال یافت و نام این نهاد به بنیاد مستضعفان انقلاب اسلامی بازگشت. در سال ۱۳۶۸ بنیاد بیش از ۸۰۰ شرکت داشت که مصادره شده بودند. در سال ۱۳۷۸ این تعداد به ۴۰۰ شرکت رسید که البته همه آنها واگذار نشد و برخی از آنها، به دلیل سوء مدیریت تعطیل شد و در سال ۱۳۸۸ در مجموع کمتر از ۱۴۰ یا ۱۵۰ شرکت دارد. بانک سینا متعلق به این نهاد است. هلدینگ زمزم، بنیاد علوی، شرکت نفت بهران و شرکت آزاد راه تهران شمال از جمله دیگر دارائی‌های این نهاد هستند.

• نویسنده : یزد فردا
• منبع خبر : خبرگزاری فردا